31-03-2026

De energieprijzen lopen opnieuw snel op door de oorlog in het Midden-Oosten, die de aanvoer van olie en LNG-gas onder druk zet. Daardoor stijgen Nederlandse gas-en stroomtarieven sinds maart fors, en maken steeds meer huishoudens en ondernemers zich zorgen over hun energierekening. Het kabinet werkt daarom aan een heropening van het tijdelijk Noodfonds Energie, dat eerder al tienduizenden huishoudens hielp tijdens eerdere energiecrisissen.

Waarom komt het Noodfonds mogelijk terug?

Sinds het uitbreken van het conflict in het Midden-Oosten is de energievoorziening in de regio zwaar verstoord. Door aanvallen op energiecentrales in Qatar en spanningen rond de Straat van Hormuz is er minder LNG beschikbaar voor Europa. Dit heeft geleid tot forse prijsstijgingen voor gas, zowel op de beurs als in Nederlandse contracten.

De gemiddelde gasprijs van nieuwe aangeboden contracten ligt inmiddels op €1,497 m³, hoger dan het oude prijsplafond van 2022. Bij sommige leveranciers ligt het tarief zelfs boven de €1,65 per m³.

Volgens internationale energie-experts dreigt de grootste energiecrisis in decennia, omdat wereldwijd dagelijks 11 miljoen vaten ollie minder op de markt komen door het conflict. Dat is bijna 10% van het wereldverbruik; meer dan tijdens de oliecrisissen in de jaren ’70.

Het gevolg: oplopende energierekeningen en toenemende financiële druk op huishoudens én ondernemers.

Wat werkt het kabinet nu uit?

Minister Hans Vijlbrief heeft opdracht gegeven om het Noodfonds met spoed opnieuw op te zetten. Het doel is om huishoudens met lage tot middelinkomens te helpen wanneer hun energierekening een te groot deel van het inkomen opslokt. De Tweede Kamer steunt deze aanpak vrijwel unaniem.

Er wordt ook gekeken naar een verruiming van de doelgroep. Bij het vorige Noodfonds kwamen huishoudens in aanmerking als hun inkomen maximaal twee keer het sociaal minimum bedroeg en hun energielasten meer dan 8-10% van het inkomen waren. Mogelijk komen nu ook bredere middeninkomens in beeld, zoals docenten, agenten en taxichauffeurs.

Premier Rob Jetten benadrukt wel dat niet alles gecompenseerd kan worden. Belastinggeld moet terechtkomen bij groepen die het het meest nodig hebben.

En hoe zit het met het Warmtefonds?

Het Nationaal Warmtefonds – dat renteloze leningen verstrekt voor verduurzaming – staat onder zware druk. Sinds het begin van het conflict is het aantal aanvragen met 40% gestegen. Alleen al in 2025 werd €500 miljoen uitgeleend aan ruim 31.000 huishoudens, en het ministerie kan niet garanderen dat het fonds volgend jaar nog openblijft.

Voor wie een warmtepomp, isolatie of andere maatregelen overweegt: wachten kan betekenen dat je achter het net vist.

Impact op ondernemers

Voor ondernemers lopen de kosten eveneens op. Hogere stroom- en gasprijzen hebben direct effect op de bedrijfsvoering. Ook brandstofkosten stijgen sterk door hogere olieprijzen, wat mobiliteit duurder maakt.

MKB Nederland en VNO-NCW roepen daarom op tot snelle aanvullende steun, zoals een publiek Energiefonds voor bedrijven met acute geldproblemen. Zij wijzen erop dat de overheid door de hoge energieprijzen extra btw-inkomsten ontvangt, die hiervoor ingezet zouden kunnen worden. Voor ondernemers is het daarom belangrijk om hun kosten en liquiditeit tijdig in kaart te brengen en scenario’s door te rekenen.

Wat kun je nu al doen?

Hoewel de exacte vorm van het nieuwe Noodfonds pas later dit voorjaar duidelijk wordt, loont het om je huidige energielasten, contractvoorwaarden en inkomsten goed in beeld te krijgen. Wie verduurzamingsplannen heeft, doet er verstandig aan niet te lang te wachten nu het Warmtefonds mogelijk niet lang meer open blijft.

Heb je na het lezen van deze blog vragen? Neem dan gerust contact met ons op; wij denken graag met je mee.